COVERLAN to polska technologia bezwykopowej renowacji rurociągów z grupy SIPP (Sprayed in Place Pipe), przeznaczona przede wszystkim do modernizacji magistrali wodociągowych. Metoda wykorzystuje odśrodkowy natrysk szybkowiążącej powłoki na bazie żywic polimocznikowych, wzmacnianej mikrowłóknami ze skał bazaltowych. W zależności od projektowanej grubości powłoka może pełnić funkcję ochronną, półkonstrukcyjną lub konstrukcyjną.
Ostatnia aktualizacja: 19 sierpnia 2026 r.
Autorzy:
mgr inż. Marek Borkowski – Prezes Zarządu TERLAN S.A.
mgr inż. Wojciech Możdżeń – Dyrektor Departamentu Budowy i Modernizacji Infrastruktury Wod.-Kan. w TERLAN S.A.
Stan infrastruktury wodociągowej jako jedno z kluczowych wyzwań branży komunalnej
Marnowanie zasobów oraz wymierne straty finansowe spowodowane złym stanem infrastruktury wodociągowej należą do najważniejszych problemów branży komunalnej w Polsce. Raporty NIK z lat 2022–2025 pokazują, że w niektórych gminach wycieki wody na magistralach sięgają nawet ponad 30%.
Sytuacja ta wymaga podjęcia działań modernizacyjnych. Potrzebę ograniczania strat oraz zwiększania odporności systemów wodociągowych podkreślają również regulacje i strategie Unii Europejskiej, w tym dyrektywa dotycząca jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi (UE 2020/2184) oraz Europejska Strategia Odporności Gospodarki Wodnej z 2025 roku.
W tym kontekście coraz większego znaczenia nabierają technologie bezwykopowe, które umożliwiają modernizację istniejącej infrastruktury przy ograniczeniu zakresu robót ziemnych, czasu realizacji oraz ingerencji w otoczenie.
Czym jest technologia COVERLAN?
COVERLAN jest innowacyjną polską technologią bezwykopowej renowacji rurociągów należącą do grupy SIPP – Sprayed in Place Pipe. Rozwiązanie powstało w wyniku współpracy naukowców z Politechniki Poznańskiej oraz inżynierów-praktyków z TERLAN S.A.
Metoda polega na odśrodkowym natrysku na wewnętrzne ścianki rury specjalnej powłoki wykonanej z żywic polimocznikowych wzmacnianych mikrowłóknami ze skał bazaltowych.
Więcej informacji o technologii znajduje się również na stronie COVERLAN.
Jak przebiega renowacja magistrali wodociągowej metodą COVERLAN?
Proces obejmuje przygotowanie istniejącego przewodu, ocenę jego stanu technicznego, aplikację kompozytu oraz kontrolę wykonanej powłoki.
1. Czyszczenie i przygotowanie rurociągu
Rurociąg jest najpierw dokładnie czyszczony i przygotowywany do aplikacji powłoki. Właściwe przygotowanie powierzchni jest warunkiem uzyskania wysokiej adhezji pomiędzy materiałem rodzimym przewodu a nakładanym kompozytem.
2. Inspekcja techniczna i CCTV
Po przygotowaniu przewodu wykonywana jest inspekcja pozwalająca zweryfikować stan techniczny rury, geometrię, jakość przygotowanej powierzchni oraz warunki dalszej aplikacji.
Diagnostyka jest jednym z kluczowych elementów właściwego doboru technologii renowacyjnej. Podobną rolę pełni przy innych metodach bezwykopowych, takich jak CIPP czy relining.
3. Aplikacja kompozytu za pomocą wózka natryskowego
Po zakończeniu przygotowania do wnętrza przewodu wprowadzany jest wózek natryskowy wyposażony w system aplikacyjny oraz mikser statyczny.
Materiał łączony jest bezpośrednio w urządzeniu aplikacyjnym za pomocą miksera statycznego. Dzięki temu nie jest wykorzystywane mieszanie dyfuzyjne, a powłoka nie podlega atomizacji.
Kompozyt aplikowany jest odśrodkowo na wewnętrzną powierzchnię przewodu, gdzie tworzy równomierną warstwę przylegającą do rury macierzystej.
4. Utwardzanie powłoki
Zastosowany kompozyt jest materiałem szybkowiążącym i chemoutwardzalnym. Po aplikacji powłoka szybko uzyskuje właściwości umożliwiające dalsze prowadzenie procesu technologicznego.
5. Kontrola jakości
Po wykonaniu natrysku prowadzona jest kontrola przy użyciu zwalidowanych metod pomiarowych. Grubość powłoki dobierana jest indywidualnie w zależności od stanu technicznego rurociągu, warunków pracy oraz wymaganej funkcji wykładziny.
Gdzie COVERLAN znajduje zastosowanie?
Technologia została opracowana przede wszystkim z myślą o renowacji magistrali wodociągowych. Jej cechą charakterystyczną jest możliwość pracy w przewodach o dużych średnicach i skomplikowanej geometrii.
COVERLAN szczególnie dobrze sprawdza się w magistralach:
- o średnicach od DN400 do DN1200,
- z licznymi zmianami kierunku,
- z łukami dochodzącymi do 90°,
- z lokalnymi przewężeniami,
- w warunkach, w których zastosowanie CIPP, reliningu lub close-fit jest utrudnione albo niemożliwe.
W przypadku innych typów infrastruktury alternatywą mogą być również technologie reliningu lub rozwiązania rękawowe CIPP. Właściwy wybór zawsze powinien wynikać z diagnostyki i rzeczywistego stanu przewodu.
Najważniejsze zalety i wyróżniki technologii COVERLAN
Zastosowanie tam, gdzie inne metody mają ograniczenia
COVERLAN pozwala prowadzić renowację magistrali o dużych średnicach, licznych łukach i przewężeniach. W takich warunkach instalacja klasycznych rękawów lub rur reliningowych może być istotnie utrudniona.
Funkcja ochronna, półkonstrukcyjna lub konstrukcyjna
W zależności od projektowanej grubości natrysku powłoka może pełnić funkcję ochronną, półkonstrukcyjną lub konstrukcyjną.
Wariant konstrukcyjny może być projektowany z uwzględnieniem obciążeń wynikających między innymi z ciśnienia wody gruntowej oraz parcia hydrostatycznego.
Kontrolowany proces aplikacji
Materiał jest łączony bezpośrednio w urządzeniu aplikacyjnym za pomocą miksera statycznego. Pozwala to uniknąć zjawiska atomizacji powłoki i zachować kontrolę nad procesem jej wykonywania.
Wysoka wydajność hydrauliczna
Powłoka przylega bezpośrednio do rury macierzystej i tworzy gładką powierzchnię wewnętrzną. Wysoka gładkość kompozytu ogranicza zjawisko inkrustacji i poprawia właściwości hydrauliczne przewodu.
Możliwość wykonywania dalszych wcinek i przyłączy
Powłoka pracuje razem z rurociągiem, dzięki czemu umożliwia późniejsze wykonywanie wcinek i przyłączy bez konieczności stosowania specjalistycznych narzędzi charakterystycznych dla części innych technologii renowacyjnych.
Innowacyjna kompozycja materiałowa
Szybkowiążąca powłoka na bazie żywic polimocznikowych wzmacniana jest mikrowłóknami ze skał bazaltowych. Powstający w ten sposób sztywny kompozyt osiąga rozciągliwość powyżej 13%.
Ograniczenie robót ziemnych
Realizacja wymaga jedynie niewielkich wykopów technologicznych, których maksymalny wymiar wynosi około 3 × 4 m. Ograniczenie powierzchni wykopów pozwala zmniejszyć ingerencję w pas drogowy oraz koszty związane z odtworzeniem nawierzchni.
COVERLAN a wymagania środowiskowe i infrastrukturalne
Technologia wpisuje się w kierunek ograniczania strat wody oraz przyspieszania modernizacji starzejącej się infrastruktury wodociągowej.
Ograniczenie wykopów przekłada się na mniejszy zakres transportu gruntu, odtwarzania nawierzchni oraz ingerencji w tereny zielone. Krótsze i mniej rozległe roboty prowadzone w pasie drogowym mogą także ograniczać utrudnienia komunikacyjne oraz uciążliwości dla mieszkańców.
W takim ujęciu bezwykopowa modernizacja sieci może wspierać zarówno cele przedsiębiorstw wodociągowych, jak i szersze wymagania dotyczące odporności infrastruktury oraz efektywnego gospodarowania wodą.
Komentarz ekspertów TERLAN
„Powstanie nowatorskiego rozwiązania COVERLAN to efekt bezpośredniego połączenia wiedzy akademickiej z praktyką inżynieryjną. Od pierwszego wdrożenia w 2019 roku z powodzeniem zregenerowaliśmy rurociągi w takich miastach jak Poznań, Kraków, Kędzierzyn-Koźle, Kostrzyn nad Odrą czy Wieliczka.”
mgr inż. Marek Borkowski
Prezes Zarządu TERLAN S.A.
„Kluczem do sukcesu tej metody jest precyzja i uniwersalność. Elastycznie dobieramy grubość powłoki na podstawie badania parcia hydrostatycznego i stanu technicznego rury, a po natrysku prowadzimy pełną kontrolę zwalidowanymi metodami pomiarowymi.”
mgr inż. Wojciech Możdżeń
Dyrektor Departamentu Budowy i Modernizacji Infrastruktury Wod.-Kan. w TERLAN S.A.
COVERLAN jako efekt ponad 20 lat kompetencji TERLAN
Kompleksowa znajomość technologii bezwykopowych
Zespół TERLAN dysponuje wiedzą w zakresie diagnostyki CCTV, przygotowania rurociągów oraz precyzyjnej aplikacji powłok polimocznikowo-bazaltowych.
Doświadczenie w trudnych projektach infrastrukturalnych
Firma specjalizuje się w realizacjach prowadzonych na magistralach ciśnieniowych o średnicach od DN400 do DN1200, również na przewodach o trudnym przebiegu geometrycznym i licznych łukach.
Partnerstwo naukowo-biznesowe
COVERLAN powstał w ścisłej współpracy z naukowcami z Politechniki Poznańskiej. Połączenie wiedzy akademickiej z praktyką wykonawczą pozwoliło stworzyć rozwiązanie odpowiadające potrzebom przedsiębiorstw wodociągowych i samorządów.
Najważniejsze wnioski
- COVERLAN jest polską technologią SIPP przeznaczoną przede wszystkim do bezwykopowej renowacji magistrali wodociągowych.
- Technologia wykorzystuje szybkowiążący kompozyt na bazie żywic polimocznikowych wzmacnianych mikrowłóknami bazaltowymi.
- Powłoka może pełnić funkcję ochronną, półkonstrukcyjną lub konstrukcyjną, zależnie od przyjętych założeń projektowych.
- COVERLAN znajduje zastosowanie w przewodach o dużych średnicach i skomplikowanej geometrii, w tym z łukami do 90°.
- Technologia ogranicza zakres robót ziemnych, ingerencję w nawierzchnię oraz utrudnienia komunikacyjne.
- Kluczowe znaczenie dla powodzenia renowacji mają diagnostyka, przygotowanie podłoża, dobór grubości powłoki i kontrola procesu aplikacji.
Najczęściej zadawane pytania o technologię COVERLAN
Czym różni się technologia COVERLAN od popularnych rękawów renowacyjnych CIPP?
Główną różnicą jest sposób aplikacji i interakcja z przyłączami. Rękawy CIPP są wprowadzane do przewodu w całości, a po utwardzeniu zamykają przyłącza i odgałęzienia, które następnie trzeba precyzyjnie otwierać za pomocą robotów frezujących. COVERLAN jest technologią natryskową SIPP – kompozyt pokrywa ścianki rury macierzystej i dopasowuje się do jej geometrii. Technologia dobrze sprawdza się również w rurociągach o dużych średnicach oraz przy łukach dochodzących do 90°.
Czy powłoka COVERLAN jest bezpieczna dla zdrowia i może być stosowana do wody pitnej?
Tak. COVERLAN został zaprojektowany do renowacji magistrali wodociągowych. Powłoka ma jednorodną strukturę w całym przekroju, dzięki czemu uzyskany atest higieniczny dotyczy całej warstwy materiału. Produkt został przebadany przez PZH i uzyskał atest higieniczny, a jego właściwości dodatkowo zweryfikowano podczas rocznych badań w obiekcie testowym. Powłoka jest wolna od styrenu, bisfenolu A, metali ciężkich oraz lotnych związków organicznych.
Jaka jest trwałość rurociągu po renowacji metodą COVERLAN?
Obliczenia projektowe dla powłoki są zwyczajowo prowadzone przy założeniu 50-letniego cyklu życia. W zależności od przyjętych założeń COVERLAN może pełnić funkcję ochronną, półkonstrukcyjną lub konstrukcyjną. Wymagana funkcja oraz zakładany okres użytkowania powinny zostać określone indywidualnie na podstawie oceny technicznej i założeń projektowych dla danego odcinka.
Na jakich materiałach konstrukcyjnych można stosować COVERLAN?
Technologia COVERLAN może być stosowana na odpowiednio przygotowanych przewodach wykonanych między innymi ze stali, żeliwa szarego, żeliwa sferoidalnego, betonu oraz żelbetu. Warunkiem uzyskania prawidłowego połączenia z rurą macierzystą i wysokiej adhezji jest właściwe oczyszczenie oraz przygotowanie powierzchni przed aplikacją.
Jakie są ograniczenia długościowe technologii COVERLAN?
Długość instalacji technologii COVERLAN wynosi do około 170 m dla rurociągów DN150–DN800. Dla większych średnic zakres może zostać zwiększony do około 400 m.
Dlaczego technologia COVERLAN jest uznawana za rozwiązanie ekologiczne?
Technologia bezwykopowa pozwala ograniczyć zakres robót ziemnych w porównaniu z tradycyjną wymianą rurociągu. Mniejsza liczba i powierzchnia wykopów oznacza możliwość ograniczenia wywozu gruntu, zajęcia terenu, odtwarzania nawierzchni oraz ingerencji w tereny zielone. Krótsze roboty w pasie drogowym mogą również ograniczać utrudnienia komunikacyjne, korki i związane z nimi emisje spalin.